«Crash test» στην κυπριακή ΑΟΖ: Στο μικροσκόπιο της Αθήνας η αντίδραση της Άγκυρας ενόψει GSI
Σε πεδίο έντονης γεωπολιτικής κινητικότητας και διπλωματικού «πολέμου των NAVTEX» μετατρέπεται η Ανατολική Μεσόγειος, καθώς η επικείμενη έναρξη των ερευνών για το υποθαλάσσιο τηλεπικοινωνιακό καλώδιο East to Med Corridor (EMC) εξελίσσεται σε μια πρώτης τάξεως δοκιμή για τις αντοχές της περιοχής, αλλά και για τη στάση που θα κρατήσει η Τουρκία ενόψει του μεγάλου έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Great Sea Interconnector (GSI).
Σύμφωνα με τη ναυτική οδηγία 302/26 που εξέδωσε το Κέντρο Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης (JRCC) Λάρνακας, το ερευνητικό σκάφος «KOBI RUEGG» θα ξεκινήσει στις 21 Οκτωβρίου 2026 γεωφυσικές έρευνες εντός της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Οι εργασίες, που θα διαρκέσουν έως τις 2 Νοεμβρίου 2026, θα αναπτυχθούν δυτικά και νοτιοδυτικά της Κύπρου, με τις αρχές της Δημοκρατίας να ζητούν από τα διερχόμενα πλοία να τηρούν απόσταση ασφαλείας 5 ναυτικών μιλίων.
Η αντίδραση της Άγκυρας υπήρξε άμεση και κινείται στην πάγια τακτική των αμφισβητήσεων. Μέσω του Σταθμού της Αττάλειας, η Τουρκία εξέδωσε την αντι-NAVTEX 1020/26, ισχυριζόμενη ότι η περιοχή των ερευνών εμπίπτει στη δική της ζώνη ευθύνης και εντός της «τουρκικής υφαλοκρηπίδας», όπως η ίδια την κατέθεσε μονομερώς στον ΟΗΕ τον Μάρτιο του 2020.
Παράλληλα, επαναλαμβάνει το γνωστό αφήγημα περί μη αναγνώρισης της Κυπριακής Δημοκρατίας, χαρακτηρίζοντας την κυπριακή οδηγία «άκυρη».
Αυξημένη παρουσία πολεμικών πλοίων
Η έναρξη των ερευνών συμπίπτει χρονικά με μια περίοδο ιδιαίτερα αυξημένης στρατιωτικής κινητικότητας στην ευρύτερη περιοχή, γεγονός που σημαίνει ότι η παρουσία ισχυρών ναυτικών δυνάμεων θα είναι έντονη.
Συγκεκριμένα, στον θαλάσσιο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η μεγάλη τετραμερής αεροναυτική άσκηση «Ευνομία 2026» με τη συμμετοχή της Ελλάδας, της Κύπρου, της Γαλλίας και της Ιταλίας, η οποία περιλαμβάνει και ασκήσεις πραγματικών πυρών στις 19 Οκτωβρίου νότια του Καστελορίζου, όπως έχουν ήδη αποκαλύψει τα ΝΕΑ. Ταυτόχρονα, το Κέντρο
Επιχειρήσεων Λάρνακας έχει δεσμεύσει περιοχές στα νότια της Λεμεσού για τη συνέχιση της άσκησης Ευνομία στις 20 και 21 Οκτωβρίου (NAVTEX 304/26 και 303/26 αντίστοιχα).
Η συγκέντρωση πολεμικών μονάδων στην περιοχή, αν και οργανωτικά ανεξάρτητη από την αποστολή του ερευνητικού πλοίου, δημιουργεί μια ισχυρή ασπίδα αποτροπής και ασφάλειας στη ναυσιπλοΐα.
Το βλέμμα στραμμένο στο GSI
Η Αθήνα και η Λευκωσία παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς ο τρόπος με τον οποίο η Τουρκία θα επιλέξει να αντιδράσει στο πεδίο απέναντι στο «KOBI RUEGG» θα αποτελέσει τον «οδηγό» για το τι πρέπει να αναμένεται στη συνέχεια. Αν η Άγκυρα περιοριστεί σε ρητορικές κορώνες και στον «πόλεμο των Navtex», θα δημιουργηθεί ένα θετικό προηγούμενο. Αν, αντίθετα, επιλέξει την τακτική των προκλήσεων, θα επιβεβαιώσει τις εκτιμήσεις ότι προετοιμάζει ένα πολύ πιο επιθετικό σκηνικό για τη φάση πόντισης του GSI, που αποτελεί έργο μείζονος γεωπολιτικής και ενεργειακής σημασίας για ολόκληρη την Ευρώπη.