Λουέλα Χαϊνταράγκα στα «ΝΕΑ»: «Ο εξελίξεις στην Αλβανία θα πρέπει να παρακολουθούνται με ενδιαφέρον, όχι με ανησυχία»

Με φόντο τη συνεχιζόμενη κρίση που βιώνουν τα Τίρανα με τις βίαιες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις, το χάος στους δρόμους και την κατακόρυφη όξυνση του πολιτικού κλίματος, η πρεσβευτής της Αλβανίας στην Ελλάδα, Λουέλα Χαϊνταράγκα σχολιάζει την κατάσταση που επικρατεί στην πατρίδα της, με ορίζοντα πάντα τον στόχο της ένταξης της Αλβανίας στην ΕΕ. Όπως σημειώνει η ίδια, που καταδικάζει τη βία τονίζοντας πως οι διαδηλώσεις πρέπει να παραμένουν ειρηνικές, «οι εσωτερικές προκλήσεις και οι ευρωπαϊκές φιλοδοξίες δεν πρέπει να θεωρούνται αντιφατικές».

Τι σας ανησυχεί περισσότερο σχετικά με την κατάσταση στην Αλβανία;

Πιστεύω ότι κάθε κοινωνία διέρχεται στιγμές έντασης και αυτό που έχει τη μεγαλύτερη σημασία είναι ο τρόπος με τον οποίο επιλέγει να τις διαχειριστεί. Έχοντας μεγαλώσει στην Αλβανία κατά τη διάρκεια μιας περιόδου βαθιών αλλαγών, ανέκαθεν αντιλαμβανόμουν τη δημοκρατία όχι απλώς ως ένα σύστημα θεσμών, αλλά και ως μια κουλτούρα ακρόασης, σεβασμού και υπευθυνότητας. Για μένα, προτεραιότητα είναι να διασφαλιστεί ότι οι διαφορές απόψεων παραμένουν μέρος ενός δημοκρατικού διαλόγου, αντί να μετατρέπονται σε πηγή διχασμού. Η Αλβανία έχει κάνει μια στρατηγική επιλογή υπέρ του ευρωπαϊκού της μέλλοντος, και αυτή η πορεία απαιτεί υπομονή, αμοιβαία εμπιστοσύνη και ισχυρούς θεσμούς.

Είναι δικαιολογημένα τα αιτήματα των διαδηλωτών και ποιοι είναι οι κίνδυνοι εάν συνεχιστεί η αναταραχή;

Θα ξεκινούσα από μια απλή δημοκρατική αρχή: οι άνθρωποι πρέπει να αισθάνονται ότι η φωνή τους έχει σημασία. Η ειρηνική διαμαρτυρία αποτελεί έναν τρόπο με τον οποίο οι πολίτες εκφράζουν τις προσδοκίες τους, και η ακρόαση αυτών των προσδοκιών συνιστά ουσιαστικό μέρος της δημοκρατικής ζωής. Η πρόκληση έγκειται στο να μετατραπούν οι στιγμές διαφωνίας σε ευκαιρίες για καλύτερη κατανόηση, αντί να οδηγήσουν σε μόνιμους διχασμούς. Είναι εξίσου σημαντικό οι διαδηλώσεις να παραμένουν ειρηνικές, καθώς η βία δεν μπορεί να αποτελέσει λύση και ενέχει τον κίνδυνο να υπονομεύσει τον διάλογο και την εμπιστοσύνη του κοινού. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις νεότερες γενιές, των οποίων η εμπιστοσύνη στους θεσμούς και στο μέλλον τους είναι καθοριστική για τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη της χώρας.

Θα πρέπει η Ελλάδα και άλλες γειτονικές χώρες να ανησυχούν για την κατάσταση στην Αλβανία;

Πιστεύω ότι οι εξελίξεις στην Αλβανία θα πρέπει να παρακολουθούνται με ενδιαφέρον και προοπτική, και όχι με ανησυχία. Η Αλβανία και οι γείτονές της μοιράζονται το ενδιαφέρον για την περιφερειακή σταθερότητα και ευημερία. Το σημαντικότερο είναι ότι οι προκλήσεις αντιμετωπίζονται ειρηνικά και μέσω του διαλόγου. Η Αλβανία και η Ελλάδα συνδέονται με πολύ περισσότερα στοιχεία από τη γεωγραφία.

Οι λαοί μας μοιράζονται μια μακρά ιστορία επαφών, οικογενειακών δεσμών, πολιτισμικών ανταλλαγών, καθώς και ένα μέλλον όλο και πιο στενά συνδεδεμένο. Κατά τη διάρκεια της θητείας μου στην Αθήνα, διαπίστωσα πώς η αλβανική κοινότητα στην Ελλάδα και η ελληνική μειονότητα στην Αλβανία συμβάλλουν στο να έρθουν πιο κοντά οι δύο κοινωνίες μας. Τα Δυτικά Βαλκάνια αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι του ευρωπαϊκού μέλλοντος, και η ευρωπαϊκή πορεία της Αλβανίας συνδέεται άρρηκτα με τη σταθερότητα και την ευημερία της ευρύτερης περιοχής. Εν τέλει, οι σχέσεις καλής γειτονίας και η αμοιβαία κατανόηση παραμένουν ουσιαστικής σημασίας για μια πιο ειρηνική και ευημερούσα περιοχή.

Τι θα μπορούσε να οδηγήσει σε αποκλιμάκωση της κρίσης; Yπάρχει κάτι που θα μπορούσε να κάνει η Ελλάδα για να βοηθήσει;

Στην πορεία της διπλωματικής μου εμπειρίας, έχω διαπιστώσει ότι ακόμη και οι πιο σύνθετες προκλήσεις γίνονται πιο διαχειρίσιμες όταν υπάρχει ειλικρινής διάθεση κατανόησης των διαφορετικών οπτικών.

Ο διάλογος, ο σεβασμός στους δημοκρατικούς θεσμούς και η προθυμία για ακρόαση μπορούν να συμβάλουν στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης και στην προώθηση των συζητήσεων. Είναι εξίσου σημαντικό οι διαφωνίες να εκφράζονται ειρηνικά και να αποφεύγεται η βία. Ως γείτονας, φίλη χώρα και κράτος-μέλος της ΕΕ, η Ελλάδα μπορεί να συνεχίσει να στηρίζει τις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της Αλβανίας και να ενθαρρύνει τον εποικοδομητικό διάλογο και τη συνεργασία εντός του καθιερωμένου ευρωπαϊκού πλαισίου.

Πάντα πίστευα ότι η διπλωματία είναι πιο αποτελεσματική όταν χτίζει γέφυρες αντί να υψώνει διαχωριστικές γραμμές. Οι δύο χώρες μας έχουν κάθε λόγο να συνεχίσουν να επενδύουν στον διάλογο, την αμοιβαία κατανόηση και ένα κοινό όραμα για μια πιο σταθερή και ευημερούσα περιοχή.

Θεωρείτε τη χρονική στιγμή αυτών των διαδηλώσεων τυχαία, δεδομένου ότι η Αλβανία βρίσκεται στο κατώφλι της ένταξης στην ΕΕ;

Θα ήμουν προσεκτική όσον αφορά την εξαγωγή συμπερασμάτων για τα κίνητρα ή τη χρονική συγκυρία των διαδηλώσεων, χωρίς να υπάρχει σαφής βάση για κάτι τέτοιο. Κάθε χώρα έχει τις δικές της εσωτερικές δυναμικές, οι οποίες αξίζει να εξετάζονται στο κατάλληλο πλαίσιο.

Κατά την άποψή μου, το ευρωπαϊκό εγχείρημα αφορά πάντα κάτι περισσότερο από σύνορα ή την ιδιότητα του μέλους. Αφορά την οικοδόμηση μιας κοινωνίας όπου οι θεσμοί απολαμβάνουν εμπιστοσύνης, οι διαφορές τυγχάνουν σεβασμού και κάθε πολίτης μπορεί να ατενίζει το μέλλον με αυτοπεποίθηση. Η διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης της Αλβανίας έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο, συμπεριλαμβανομένου του ανοίγματος και των 33 διαπραγματευτικών κεφαλαίων και του προσωρινού κλεισίματος τεσσάρων εξ αυτών.

Πρόκειται για έναν σημαντικό σταθμό στην ευρωπαϊκή πορεία της χώρας. Οι εσωτερικές προκλήσεις και οι ευρωπαϊκές φιλοδοξίες δεν πρέπει να θεωρούνται αντιφατικές. Η ικανότητα αντιμετώπισης των προκλήσεων μέσω δημοκρατικών διαδικασιών, ειρηνικού διαλόγου και σεβασμού προς το κράτος δικαίου αποτελεί μέρος αυτού που προσδίδει ουσία στην ευρωπαϊκή πορεία. Θα πρέπει να παραμείνουμε προσηλωμένοι στην εποικοδομητική πρόοδο, με εμπιστοσύνη στο ευρωπαϊκό μέλλον της Αλβανίας και στην αξία της συνεχιζόμενης συνεργασίας με τους εταίρους μας.