Στόχοι και προσεγγίσεις: Η Ελλάδα στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα εν μέσω γεωπολιτικών τριγμών και προκλήσεων
Με πυξίδα τον κοινό συμμαχικό στόχο για ενότητα στους κόλπους του ΝΑΤΟ – εν μέσω γεωπολιτικών τριγμών και ευρύτερων προκλήσεων ασφάλειας – η Ελλάδα πορεύεται με σχετική αυτοπεποίθηση προς τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, η οποία διεξάγεται στην Αγκυρα στις 7 και 8 Ιουλίου, με το ελληνικό διπλωματικό επιτελείο να εργάζεται πυρετωδώς προκειμένου να «κλειδώσει» χρήσιμες επαφές στο περιθώριο της εξαιρετικά σύντομης σε διάρκεια συνόδου. Σε αυτό το κρίσιμο διήμερο, το ΝΑΤΟ θα κληθεί να επιδείξει αντανακλαστικά επιβίωσης και να σταθεί στα πόδια του κοιτάζοντας μπροστά και θέτοντας νέους στόχους που θα το καταστήσουν ανθεκτικό και ευέλικτο απέναντι σε κάθε είδους απειλή.
Παρά την παρατεταμένη κρίση που διαπερνά τη συμμαχία λόγω, κυρίως, των δυσκολιών που έχουν προκύψει κατά τη δεύτερη θητεία Τραμπ στις διατλαντικές σχέσεις, η Ελλάδα στο πλαίσιο της συμμετοχής της στο ΝΑΤΟ δεν δείχνει να έχει «γκρίζα σημεία». Αντιθέτως, παραμένει αλώβητη από τις εκατέρωθεν βολές, σχεδιάζοντας προσεκτικά τις κινήσεις της και αποτελώντας μια ισχυρή «ψηφίδα» εντός της συμμαχίας, στην οποία μπορεί να βασίζονται οι εταίροι για τρέχουσες και μελλοντικές συνεργασίες σε ό,τι αφορά την άμυνα, την ασφάλεια και τα logistics γύρω από αυτές τις «πυρηνικές» ανάγκες.
Ενδεικτικό είναι, δε, το γεγονός πως η Ελλάδα είναι από τις λίγες χώρες, όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, που περνά «πάνω από τον πήχη» και στις τρεις θεματικές που διατρέχουν την ατζέντα της νατοϊκής ετήσιας συνάντησης κορυφής, καθώς και σε ό,τι αφορά το κυρίαρχο επίδικο της ενότητας. Τόσο σε ό,τι αφορά τις επενδύσεις στην άμυνα όσο και αναφορικά με την αμυντική βιομηχανία, η ελληνική πλευρά έχει ρόλο – όπως λέγεται – «πρωτοπόρου» ενώ και σε σχέση με τη θεματική της συνόδου που αφορά τη στήριξη στην Ουκρανία, η Αθήνα έχει βάλει «πλάτη» από την πρώτη στιγμή με τρόπο αδιαπραγμάτευτο. Αλλά και σε ό,τι αφορά το μεγάλο στοίχημα της ενότητας με φόντο την κρίση στις διατλαντικές σχέσεις, η Ελλάδα ήταν και είναι από τις χώρες που όχι μόνο δεν έχει διαταράξει τις σχέσεις της με τις ΗΠΑ αλλά έχει κατορθώσει, στη βάση νέων στρατηγικών συνεργασιών, να τις ενισχύσει έτι περαιτέρω.
Επαφές
Παρά τους «σφιχτούς» χρόνους της συνόδου, η ελληνική διπλωματία, μπροστά στο κρίσιμο σταυροδρόμι των διατλαντικών σχέσεων και των νέων αναγκών σε επίπεδο άμυνας, ασφάλειας και οικονομικών αναγκών, έχει σχεδιάσει προσεκτικά τις επαφές που επιδιώκει να έχει στην Αγκυρα, την ώρα που στη δημόσια σφαίρα κυριαρχεί το αφήγημα για «δώρα» Τραμπ στον Ερντογάν, για τα οποία αρμόδιες πηγές επιβεβαιώνουν πως (εφόσον όντως δοθούν οι κινητήρες) δεν θα πρόκειται για «συγκλονιστική νίκη» αλλά για παρωχημένα συστήματα και, σε κάθε περίπτωση, μη ανταγωνιστικά. Τετ α τετ μεταξύ Κυριάκου Μητσοτάκη και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δεν βρίσκεται στις επιδιώξεις ούτε της ελληνικής αλλά ούτε και της τουρκικής πλευράς.
Το ελληνοτουρκικό ΑΣΣ είναι ακόμη νωπό, ενώ τον προηγούμενο μήνα μεσολάβησε και η (ωριαία) συνάντηση Γεραπετρίτη – Φιντάν στη Σόφια, άρα δεν προκύπτει ανάγκη επαφής σε επίπεδο κορυφής, η οποία, ωστόσο, θα μπορούσε, κάλλιστα, να προκύψει αβίαστα. Αυτό που δεν αποκλείεται, χωρίς όμως να έχει προγραμματιστεί, είναι μια σύντομη συνομιλία μεταξύ των υπουργών Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας. Μηδενικός σχεδιασμός καταγράφεται επί του παρόντος, επίσης, και μεταξύ των επιτελείων Ελλάδας και ΗΠΑ για κάποια συνάντηση του έλληνα πρωθυπουργού με τον πρόεδρο Τραμπ, η οποία – και για συμβολικούς λόγους – δεν θα ήταν ευκταίο να γίνει επί τουρκικού εδάφους.
Αντιθέτως, συνεννοήσεις συντονισμού έχουν προηγηθεί μεταξύ Ελλάδας και Καναδά για πιθανή συνάντηση στο περιθώριο της συνόδου με ανοιχτό το ζήτημα της πρόσκλησης της χώρας μας να γίνει ιδρυτικό μέλος της νέας τράπεζας για την άμυνα και την ασφάλεια (DSRB) που προωθεί ο καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ. Συνάντηση, επίσης, στην Αγκυρα δεν αποκλείεται να έχει ο Κυριάκος Μητσοτάκης με τον ολλανδό πρωθυπουργό Ρομπ Γέτεν, ο οποίος ανέλαβε καθήκοντα τον Φεβρουάριο ενώ το ενδιαφέρον της Ελλάδας είναι προσανατολισμένο για τετ α τετ κορυφής στο περιθώριο και με ηγέτες κρατών του Ινδο-Ειρηνικού (Αυστραλία, Ιαπωνία, Νέα Ζηλανδία, Νότια Κορέα) με έμφαση σε ζητήματα άμυνας, ασφάλειας και καινοτομίας. Υπό διαμόρφωση, προσώρας,
βρίσκεται και το πρόγραμμα επαφών του Γιώργου Γεραπετρίτη, ο οποίος, σύμφωνα με πληροφορίες, σχεδιάζει να έχει πολλές συνομιλίες με ομολόγους του, αξιοποιώντας στο έπακρον το μομέντουμ της νατοϊκής συγκυρίας.