Ιράν: Σφράγισε εγκαταστάσεις με ουράνιο και ναρκοθέτησε τις εισόδους υπό τον φόβο επιχείρησης των ΗΠΑ

Το Ιράν εντείνει τις τελευταίες εβδομάδες τις προσπάθειες να «σφραγίσει» το απόθεμά του από ουράνιο ου βρίσκεται κοντά σε επίπεδα κατάλληλα για την κατασκευή πυρηνικού όπλου, προκαλώντας την κατάρρευση στοών και τοποθετώντας εκρηκτικά – νάρκες στις εισόδους, σύμφωνα με πέντε πηγές που έχουν γνώση των αμερικανικών πληροφοριών όπως αναφέρει δημοσίευμα του CNN.

Η πρόσβαση σε περίπου μισό τόνο υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου έχει γίνει πλέον πολύ πιο δύσκολη, επικίνδυνη και χρονοβόρα σε σχέση με έναν μήνα πριν, όταν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ άφηνε δημοσίως να εννοηθεί ότι θα μπορούσε να διατάξει τον αμερικανικό στρατό να το κατασχέσει, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.

Οι νέες οχυρώσεις των Ιρανών προσθέτουν ένα επιπλέον επίπεδο πολυπλοκότητας στις διαπραγματεύσεις της κυβέρνησης Τραμπ με την Τεχεράνη για την απομάκρυνση και καταστροφή του ουρανίου, εγείροντας ερωτήματα για το ποιος θα αναλάβει το επικίνδυνο έργο της ανάκτησής του.

Η διπλωματική αποστολή του Ιράν στα Ηνωμένα Έθνη δεν ανταποκρίθηκε άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό, ενώ και ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε σε ερωτήσεις του CNN.

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η εξασφάλιση του υλικού αποτελεί προτεραιότητα για τις ΗΠΑ στις συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου και την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, τα οποία το Ιράν έχει ουσιαστικά κλείσει.

Διαπραγματεύσεις και αντιφατικές πληροφορίες

Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο της κυβέρνησης που ενημέρωσε τους δημοσιογράφους την Παρασκευή, οι δύο πλευρές πλησιάζουν σε μια συμφωνία που θα απαιτεί από το Ιράν να παραδώσει το εμπλουτισμένο ουράνιο στις ΗΠΑ, ώστε να καταστραφεί επί τόπου και να απομακρυνθεί από τη χώρα.

Ωστόσο, Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν δώσει αντικρουόμενες εκδοχές για το προσχέδιο της συμφωνίας, του οποίου το κείμενο φέρεται να διέρρευσε σε ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων, προκαλώντας οργισμένη αντίδραση του Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ακόμη και για τους ίδιους τους Ιρανούς, η απομάκρυνση του εμπλουτισμένου υλικού θεωρείται πλέον δύσκολη και επικίνδυνη, καθώς απαιτεί βαριά μηχανήματα εκσκαφής και εντατικές αποναρκοθετήσεις.

«Αν αυτές οι πληροφορίες είναι αληθείς, σίγουρα θα περιέπλεκαν την ανάκτηση του υλικού», δήλωσε ο Σκοτ Ρόεκερ, πρώην επικεφαλής του Γραφείου Απομάκρυνσης Πυρηνικών Υλικών της Εθνικής Υπηρεσίας Πυρηνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ.

Οι ανησυχίες για συμμόρφωση και επιτήρηση

Ο Ρόεκερ προειδοποίησε ότι η κατάσταση θα μπορούσε να προσφέρει στο Ιράν τη δυνατότητα να αποκρύψει μέρος των αποθεμάτων του. Αν οι διαπραγματευτές απαιτήσουν να συγκεντρωθεί όλο το εμπλουτισμένο ουράνιο σε κεντρική τοποθεσία για επαλήθευση και τελική απομάκρυνση, η ευθύνη θα βαρύνει την Τεχεράνη να παρουσιάσει πλήρη απογραφή του υλικού.

«Σε ένα τέτοιο σενάριο, θα ανησυχούσα ότι το Ιράν θα ισχυριστεί πως ένα τμήμα του υλικού δεν μπορεί να ανακτηθεί», πρόσθεσε. «Δεν θα είχαμε πλήρη εμπιστοσύνη ότι δεν θα μπορούσε να το επαναπροσεγγίσει στο μέλλον».

Η διεθνής κοινότητα εκτιμά ότι το μεγαλύτερο μέρος του αποθέματος βρίσκεται σε κατεστραμμένες σήραγγες στο πυρηνικό συγκρότημα του Ισφαχάν, στο κεντρικό Ιράν, ενώ μικρότερες ποσότητες φυλάσσονται σε άλλα σημεία.

Στρατιωτικά σχέδια και αντιδράσεις

Στα μέσα Μαΐου, ο αμερικανικός στρατός είχε προετοιμαστεί για επιχείρηση κατάσχεσης του υλικού, η οποία τελικά κρίθηκε υπερβολικά επικίνδυνη, σύμφωνα με προηγούμενο ρεπορτάζ του CNN.

Έκτοτε, το Ιράν έχει ενισχύσει περαιτέρω τις οχυρώσεις στους χώρους όπου πιστεύεται ότι είναι θαμμένο το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο.

Ο Τραμπ έχει αναγνωρίσει δημοσίως τον επικίνδυνο χαρακτήρα μιας τέτοιας επιχείρησης, εκφράζοντας αμφιβολίες ότι οι Ιρανοί θα μπορούσαν να ανακτήσουν το υλικό χωρίς να εντοπιστούν από τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.

«Ξέρουμε ακριβώς τι συμβαίνει», δήλωσε χαρακτηριστικά στον Σον Χάνιτι του Fox News. «Κανείς δεν έχει πλησιάσει καν».

Ωστόσο, σύμφωνα με δύο πηγές, η δημόσια αναφορά του προέδρου στο ουράνιο ως πιθανό στόχο μπορεί να έδωσε στο Ιράν το κίνητρο να ενισχύσει περαιτέρω την άμυνά του.

Το επόμενο βήμα στις συνομιλίες

Ακόμη και αν η συμφωνία μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον υπογραφεί τις επόμενες ημέρες, αναμένονται πρόσθετες τεχνικές διαπραγματεύσεις για τις λεπτομέρειες σχετικά με το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Η απομάκρυνση του ουρανίου από τη χώρα θα απαιτούσε την ανάπτυξη εξειδικευμένης κινητής μονάδας, οργανωμένης υπό την Εθνική Υπηρεσία Πυρηνικής Ασφάλειας στο Εθνικό Εργαστήριο Όουκ Ριτζ, στο Τενεσί. Σύμφωνα με το CNN, οι κορυφαίοι διαπραγματευτές των ΗΠΑ Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ επισκέφθηκαν το εργαστήριο νωρίτερα αυτόν τον μήνα.

Ακόμη και οι κορυφαίοι διεθνείς ειδικοί στην απομάκρυνση πυρηνικών υλικών θα χρειάζονταν σημαντικό χρόνο για να ολοκληρώσουν το έργο. Ο Τραμπ είπε στους δημοσιογράφους ότι η διαδικασία θα διαρκούσε τουλάχιστον δύο εβδομάδες.