4ο Συνέδριο ΠΑΣΟΚ και στρατηγικοί αντίπαλοι
Το 4ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ που άρχισε χθες δεν μπορεί και δεν πρέπει να αφήνει αδιάφορο κανέναν δημοκρατικό και προοδευτικό πολίτη. Δυστυχώς όμως στην προσυνεδριακή περίοδο τα μέλη του κόμματος αντί να συζητούν την όποια ιδεολογική πλατφόρμα, όπως αυτή που προετοίμασε ο Κώστας Σκανδαλίδης, συζητούσαν για το αν θα υπάρξει ή όχι συνεδριακή απόφαση «μη συνεργασίας με τη ΝΔ». Πράγματα τελειωμένα στον δυτικό δημοκρατικό κόσμο. Στη Δυτική Ευρώπη, ανάλογα με τους συσχετισμούς, υπήρξαν συγκυβερνήσεις των δύο πόλων, όπως από την άλλη και συγκυβερνήσεις της Σοσιαλδημοκρατίας με τη ριζοσπαστική Αριστερά και τους Οικολόγους.
Ετσι ο εξαιρετικός Τάσος Γιαννίτσης έβαλε τα πράγματα στη θέση τους, όταν δήλωνε πως «αν η κοινωνική πραγματικότητα και πολιτική είναι τέτοια που χρειαστεί να συμπράξουν οι πολιτικές κομματικές δυνάμεις, όποιες κι αν είναι αυτές, θα αναγκαστούν να το κάνουν». Ενώ και ο πανεπιστημιακός Στέφανος Δημητρίου στο βιβλίο του «Η πολιτική σε κρίση» (Πόλις) υποστηρίζει πως οι μεγάλες τομές στα δυτικά πολιτικά συστήματα γίνονταν μόνο με συναινέσεις για μείζονα θέματα των δύο μεγάλων πόλων.
Μα ακούω αμέσως την ένσταση, δεν είναι ο γράφων αυτές τις γραμμές που έχει υποστηρίξει πως η ταύτιση των δύο πόλων αποδυνάμωσε τις δημοκρατίες; Οντως η ταύτιση των δύο στην ιδέα του πρωτείου του μεγάλου πλούτου για την ανάπτυξη προκάλεσε τη σημερινή κρίση εμπιστοσύνης προς τις δημοκρατίες. Από το τρίπτυχο της καλοδεχούμενης συναίνεσης των δύο πόλων σε «υψηλές δαπάνες, προοδευτική φορολογία και λελογισμένες αυξήσεις μισθών» περάσαμε, λόγω και της παγκοσμιοποίησης, στο τρίπτυχο «χρήματα, ανάπτυξη, εμπόριο», όπως αυτό εκφράστηκε με τη θεωρία του trickle-down effect, της ενίσχυσης δηλαδή του πλούτου και στην από εκεί φαντασιακή «αναδιανομή» προς τα κάτω.
Μα δεν είναι η Δεξιά στρατηγικός αντίπαλος της Σοσιαλδημοκρατίας; Η δημοκρατική Δεξιά και η δημοκρατική Αριστερά αποτελούν πυλώνες των δημοκρατιών και όχι στρατηγικούς αντιπάλους. Η Αριστερά και η Δεξιά είναι πολιτικοί και ιδεολογικοί αντίπαλοι. Στις δημοκρατίες στρατηγικός αντίπαλος είναι μόνο οι εχθροί τους. Κάνουν πολύ κακό σ’ αυτές όσοι διαμορφώνουν στρατηγική με βάση το «ποτέ με τη Δεξιά», αλλά και αυτοί, όπως ο υπουργός Θάνος Πλεύρης που δηλώνουν πως η Αριστερά είναι μια αντεθνική παράταξη. Οι πρώτοι βλάπτουν πρωτίστως τον εαυτό τους. Γιατί φαίνεται πως αδυνατούν να διαμορφώσουν μια εναλλακτική κυβερνητική πρόταση.
Δηλώνοντας μόνο με ποιoν δεν θέλουν να πάνε, λειτουργούν ως συμπληρωματικός και όχι ως εναλλακτικός πόλος, ως ομάδα πίεσης και όχι ως πολιτικό κόμμα. Oπως όμως δείχνει η περίπτωση Πλεύρη βλάπτουν και την ίδια τη δημοκρατία, γιατί δίνουν πάτημα στον ακροδεξιό λαϊκισμό να απορρίπτει συλλήβδην την Αριστερά.
Προέχει όχι ο αποκλεισμός κάθε συναίνεσης αλλά η διαμόρφωση υπαρκτών διαφορετικών κυβερνητικών προτάσεων και με βάση αυτές να γίνεται η συζήτηση για το πού, σε ποια θέματα και σε ποιες περιπτώσεις υπάρχει ανάγκη συνεννόησης. Βλάπτουν σοβαρά τις δημοκρατίες τόσο οι μεταξύ των δύο πόλων ταυτίσεις όσο και οι απριόρι αποκλεισμοί. Δεν βλάπτουν όμως οι συζητήσεις πάνω σε διαφορετικές ιδεολογικές πλατφόρμες.
Ο Γιώργος Σιακαντάρης είναι συντονιστής της Ομάδας Εργασίας για τη σύγκλιση της Αριστεράς του Ινστιτούτου Αλέξης Τσίπρας