Στη «Λύτρωση» από τη Ρουμανία ο «διεθνής» Χρυσός Αλέξανδρος
Απονεμήθηκαν το μεσημέρι της Κυριακής τα βραβεία του 28ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, με την ταινία «Λύτρωση» του Μίχαου Μάρτσακ να κερδίζει τον Χρυσό Αλέξανδρο στο διεθνές διαγωνιστικό τμήμα, έχοντας «αξιοποιήσει τον κινηματογράφο στο έπακρο και προσφέροντας στον θεατή την εμπειρία να γίνει ένα με την εσωτερική ζωή ενός πατέρα σε μια εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση, μετατρέποντας την απουσία σε ουσιαστική, βαθιά παρουσία» όπως αναφέρεται στο σκεπτικό της επιτροπής (τα μέλη της κριτικής επιτροπής ήταν οι Κάρολαϊν Λιμπρέσκο – επιμελήτρια, προγραμματίστρια, παραγωγός και δημιουργική διευθύντρια, Ντάνα Μπουνέσκου – μοντέζ και Γιώργος Παπαλιός – παραγωγός).
Ο Χρυσός Αλέξανδρος «Δημήτρης Εϊπίδης» του διαγωνιστικού τμήματος Newcomers απονεμήθηκε στο ντοκιμαντέρ «Δεν κοστίζει τίποτα» της Μαίρης Μπουλή με το εξής σκεπτικό της κριτικής επιτροπής των Μέλοντι Γκίλμπερτ (σκηνοθέτρια ντοκιμαντέρ και εκπαιδευτικός), Φαραχνάζ Σαριφί (σκηνοθέτρια και μοντέζ) και Χρύσας Τζελέπη (σκηνοθέτρια ντοκιμαντέρ): «Μια ευαίσθητη κινηματογραφική εξερεύνηση μιας νέας γυναίκας, η οποία προσπαθεί να πάρει στα χέρια της τον έλεγχο του ίδιου της του σώματος. Σε κάθε βήμα της διαδρομής βλέπουμε τη δημιουργό να φέρνει στην επιφάνεια χαμηλόφωνες αλλά συγχρόνως πανίσχυρες στιγμές. Ενα ταξίδι από την αθωότητα στην κατανόηση του πώς να προστατέψει και να φροντίσει το σώμα της, παρά την αδιαφορία του ιατρικού συστήματος».
Δέκα ταινίες άνω των 45 λεπτών που πειραματίζονται με τη φόρμα και τη μέθοδο της ταινίας τεκμηρίωσης διαγωνίστηκαν για τον Χρυσό Αλέξανδρο στο διαγωνιστικό τμήμα Film Forward, βραβείο που κέρδισε το ντοκιμαντέρ «Dear Future» της Χριστιάνας Χειραναγνωστάκη για «τη συστηματική διερεύνηση των αρχείων ως δυτικών αποικιακών δομών και τη μορφολογική σύνδεση αποσπασμάτων στη σημερινή στιγμή της υπεροπτικοποίησης» όπως αναφέρεται στο σκεπτικό της κριτικής επιτροπής αποτελούμενης από τους Αλμπέρτο Βαλβέρδε (υπεύθυνος προγράμματος και συντονιστής του ECAM Forum), Αικατερίνη Γεγησιάν (εικαστικός) και Σάντρα Πίρες (αρχιτέκτων και προγραμματίστρια ταινιών).
Η Ζιλιέτ Μπινός
Το μεσημέρι της Κυριακής η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη συναντήθηκε με την ηθοποιό, σκηνοθέτρια και πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Κινηματογράφου – EFA Ζιλιέτ Μπινός που ήρθε στη Θεσσαλονίκη προκειμένου να παρουσιάσει την ταινία της «In-I In Motion». Συζητήθηκε εκτός άλλων η διοργάνωση της επικείμενης τελετής απονομής των 39ων Ευρωπαϊκών Βραβείων Κινηματογράφου από την Ευρωπαϊκή Ακαδημία Κινηματογράφου – EFA για πρώτη φορά στην Αθήνα, στις 16 Ιανουαρίου 2027. Τα Ευρωπαϊκά Βραβεία Κινηματογράφου είναι τα σημαντικότερα του είδους τους που απονέμονται σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας ΕΚΚΟΜΕΔ – Creative Greece – εποπτευόμενος Οργανισμός του υπουργείου Πολιτισμού – έχει αναλάβει τη διοργάνωση της τελετής απονομής. Το βράδυ η αυλαία του φεστιβάλ έπεσε στο Ολύμπιον με την προβολή της υποψήφιας για Οσκαρ Ντοκιμαντέρ ταινίας «Ο κ. Κανένας εναντίον του Πούτιν» του Ντέιβιντ Μπόρενσταϊν σε συν-σκηνοθεσία Πάβελ «Πάσα» Ταλάνκιν. Μετά την προβολή ξεκίνησε ένα «οσκαρικό πάρτι» με DJ set εμπνευσμένο από κινηματογραφικά σάουντρακ και η βραδιά ολοκληρώθηκε με την τελετή απονομής των βραβείων Οσκαρ σε απευθείας μετάδοση από το Λος Αντζελες.
Τιμητικό βραβείο
Μια μέρα πριν από την τελετή απονομής των βραβείων, το 28ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης απένειμε τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο στον εμβληματικό παραγωγό Γιώργο Παπαλιό για την καθοριστική συμβολή και προσφορά του στον κινηματογράφο και στον πολιτισμό. Ως παραγωγός στη δεκαετία του 1970, ο Παπαλιός έπαιξε μεγάλο ρόλο στην ανάπτυξη του Νέου ελληνικού Κινηματογράφου υποστηρίζοντας ταινίες όπως οι «Τα χρώματα της ίριδας» του Νίκου Παναγιωτόπουλου, «Κιέριον» του Δήμου Θέου και βεβαίως «Ο θίασος» και «Μέρες του ’36» του Θόδωρου Αγγελόπουλου. Πολλά χρόνια αργότερα, ως πρόεδρος του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου, ο Παπαλιός στήριξε τους εκπρόσωπους του Νέου Ελληνικού Ρεύματος, σκηνοθέτες με μεγάλο ταλέντο όπως ο Γιώργος Λάνθιμος, η Αθηνά Ραχήλ Τσαγγάρη και ο Σύλλας Τζουμέρκας (εκτός άλλων).