Σι Τζινπίνγκ: Συνεχίζεται η μεγάλη των στρατηγών εκκαθάριση

«Οσο πιο κοντά βρίσκεσαι στον ηγέτη και όσο πιο σημαντικός είσαι, τόσο μεγαλύτερη απειλή εκπροσωπείς για τον Σι»: με αυτόν τον τρόπο συνοψίζει, μιλώντας στη «Wall Street Journal», το σκεπτικό του κινέζου προέδρου ο Γκουογκουάνγκ Βου, ερευνητής στο Asia Society Policy Institute. Το γεγονός ότι ο Σι Τζινπίνγκ έχει καρατομήσει τους περισσότερους ανώτερους στρατηγούς του επιβεβαιώνει τα λεγόμενά του.

Αφού ηγήθηκε μιας εκστρατείας καταστολής της διαφθοράς και της ανεπαρκούς αφοσίωσης που σάρωσε τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας του σε κλίμακα πρωτοφανή μετά την εποχή του Μάο Τσε Τουνγκ, ο κινέζος πρόεδρος επιδιώκει τώρα να συγκροτήσει μια νέα ομάδα ανώτερων διοικητών – και οι δηλώσεις που έκανε το Σάββατο, μιλώντας σε συνεδρίαση της αντιπροσωπείας του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού στο Εθνικό Λαϊκό Κογκρέσο στο Πεκίνο, κατέστησαν περισσότερο από σαφείς τις απαιτήσεις του για απόλυτη αφοσίωση και πιο αυστηρές διαδικασίες επιλογής ανώτερων αξιωματικών.

«Ο στρατός δεν πρέπει να αφήνει κανένα χώρο για άτομα που δεν είναι πιστά στο κόμμα, ούτε κανένα μέρος για να κρύβονται τα διεφθαρμένα στοιχεία», δήλωσε ο Σι στα εκτενέστερα σχόλια που έχει κάνει για στρατιωτικά θέματα μετά την καθαίρεση του ανώτατου στρατηγού του τον Ιανουάριο. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της «Wall Street Journal», περίπου 36 στρατιωτικοί αντιπρόσωποι – ένα 13% της αρχικής αντιπροσωπείας των 281 μελών – έχουν απομακρυνθεί από το Εθνικό Λαϊκό Κογκρέσο από την έναρξη της θητείας του το 2023. Εννέα από τις απομακρύνσεις ανακοινώθηκαν στα τέλη Φεβρουαρίου, ενώ τρεις ακόμη στρατηγοί αποβλήθηκαν την περασμένη εβδομάδα από ένα πολιτικό συμβουλευτικό όργανο. Πιθανότατα θα ακολουθήσουν και άλλες απομακρύνσεις, καθώς μεταξύ των εναπομεινάντων στρατιωτικών αντιπροσώπων περιλαμβάνονται αξιωματικοί που πρόσφατα τέθηκαν υπό έρευνα ή έχουν εξαφανιστεί από τη δημόσια θέα.

Ο Σι έχει απομακρύνει δεκάδες ανώτερους διοικητές τα τελευταία δυόμισι χρόνια, μεταξύ των οποίων πέντε από τους έξι εν ενεργεία αξιωματικούς που υπηρετούσαν υπό τις διαταγές του στο κορυφαίο όργανο λήψης στρατιωτικών αποφάσεων του ΚΚ Κίνας.

Η εκστρατεία αυτή κορυφώθηκε τον Ιανουάριο με την αποπομπή του στενότερου στρατιωτικού συνεργάτη του, του στρατηγού Τζανγκ Γιουξία – του ανώτατου εν ενεργεία αξιωματικού στην Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή του κόμματος και ενός από τους λίγους υψηλόβαθμους κινέζους στρατηγούς με πολεμική εμπειρία.

Παρά τις εκκαθαρίσεις βέβαια, ο κινεζικός στρατός συνεχίζει να επιχειρεί με υψηλό ρυθμό. Ομως η αβεβαιότητα γύρω από τους διορισμούς στις υψηλότερες βαθμίδες της ιεραρχίας δεν μπορεί παρά να επηρεάζει και το ηθικό μιας δύναμης περίπου δύο εκατομμυρίων στρατιωτών.

Στα σχόλια που έκανε το Σάββατο, ο Σι Τζινπίνγκ απαίτησε ριζικές αλλαγές στη διαχείριση των στρατιωτικών προϋπολογισμών και αυστηρότερο έλεγχο στις ροές κεφαλαίων – τομείς που θεωρούνται γεμάτοι διαφθορά. «Να ξοδεύεται κάθε δεκάρα εκεί που έχει τη μεγαλύτερη σημασία», αξίωσε.

Η νέα σύνθεση της ηγεσίας πιθανότατα θα αντικατοπτρίζει τις προτεραιότητές του, συμπεριλαμβανομένων του στρατιωτικού εκσυγχρονισμού και της αυστηρότερης εποπτείας ενός σώματος αξιωματικών που πλήττονταν για καιρό από δίκτυα πελατειακών σχέσεων.

Παρότι ο Σι έχει απομακρύνει στρατηγούς με πολεμική εμπειρία, η επόμενη γενιά πιθανότατα θα φέρει γνώσεις και δεξιότητες πιο χρήσιμες για τον πόλεμο της ψηφιακής εποχής. Υπάρχουν όμως και κίνδυνοι. «Στην κουλτούρα φόβου που διαπερνά τον Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό», σχολιάζει ο Τζοέλ Γουθνάου, ανώτερος ερευνητής στο Εθνικό Πανεπιστήμιο Αμυνας στην Ουάσιγκτον, «οι νεοδιορισμένοι αξιωματικοί ενδέχεται να μη δίνουν στον Σι τις ειλικρινείς συμβουλές που χρειάζεται».