Αλλάζει η «μηχανή» του παγκόσμιου καιρού: Τέλος η La Niña, έρχεται El Niño – Τι σημαίνει για τον πλανήτη

H La Niña καταρρέει με ταχύ ρυθμό στον τροπικό Ειρηνικό, προκαλώντας σημαντικές μεταβολές στη «μηχανή» του παγκόσμιου καιρού. Οι ψυχρές μάζες εξασθενούν πρώτα από τα δυτικά, ωστόσο η ατμοσφαιρική επίδρασή της θα παραμείνει έως τις αρχές της άνοιξης.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα προγνωστικά στοιχεία, από το φθινόπωρο του 2026 αναμένεται ένα νέο, οργανωμένο El Niño, ικανό να επανακαθορίσει πλήρως τον χειμώνα 2026 – 2027.

Η διαφορά μεταξύ La Niña και El Niño

Η La Niña χαρακτηρίζεται από ενισχυμένους ανατολικούς ανέμους που μετακινούν τα θερμά επιφανειακά νερά προς τα δυτικά, επιτρέποντας την ανάδυση ψυχρότερων υδάτων στον κεντρικό και ανατολικό Ειρηνικό.

Αντίθετα, το El Niño συνδέεται με εξασθένηση ή αναστροφή των ανέμων και εκτεταμένη θέρμανση της επιφάνειας του ωκεανού, μεταβάλλοντας ριζικά τα καιρικά μοτίβα σε παγκόσμια κλίμακα.

ENSO: Ο παγκόσμιος ρυθμιστής του καιρού

Το ENSO (El Niño – Southern Oscillation) αποτελεί τον βασικό μηχανισμό που ρυθμίζει την αλληλεπίδραση ωκεανού και ατμόσφαιρας στον Ισημερινό Ειρηνικό. Οι εναλλαγές μεταξύ La Niña (ψυχρή φάση) και El Niño (θερμή φάση) συμβαίνουν συνήθως κάθε 1 έως 3 χρόνια, λειτουργώντας ως «διακόπτης» που επηρεάζει τα μεγάλης κλίμακας καιρικά συστήματα σε όλο τον πλανήτη.

Η κατάρρευση της La Niña και ο ατμοσφαιρικός απόηχος

Τα τελευταία δεδομένα δείχνουν ότι η τρέχουσα La Niña υποχωρεί νωρίτερα από το προβλεπόμενο, λόγω ισχυρών επεισοδίων δυτικών ανέμων στον δυτικό και κεντρικό Ειρηνικό, που διαλύουν τις ψυχρές ανωμαλίες από τα δυτικά προς τα ανατολικά.

Κάτω από την επιφάνεια του ωκεανού, μια εκτεταμένη «δεξαμενή» θερμότερων υδάτων σε βάθος 100-250 μέτρων υποδηλώνει την επικείμενη μετάβαση στη θερμή φάση. Παρόλα αυτά, η ατμόσφαιρα μεταβάλλεται με καθυστέρηση, και η επίδραση της La Niña θα συνεχιστεί μέχρι τις αρχές της άνοιξης, κυρίως στο βόρειο ημισφαίριο.

Άνοιξη 2026: Οι πρώτες επιπτώσεις για την Ευρώπη

Κατά τη μεταβατική περίοδο από τον χειμώνα στην άνοιξη, η La Niña ενισχύει τις χαμηλές πιέσεις στον βόρειο Ατλαντικό, γεγονός που για την Ευρώπη συνεπάγεται:

• Πιο δυτική κυκλοφορία με ήπιες αέριες μάζες από τον Ατλαντικό,
• Θερμοκρασίες πάνω από τα κανονικά επίπεδα στη δυτική και κεντρική Ευρώπη,
• Αυξημένη υγρασία και περισσότερα περάσματα βαρομετρικών χαμηλών.

Για τη νοτιοανατολική Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, η επίδραση είναι πιο έμμεση, με ήπιες θερμοκρασίες και περιορισμένα επεισόδια ψύχους.

Καλοκαίρι – Φθινόπωρο 2026: Είσοδος στο El Niño

Τα προγνωστικά μοντέλα ECMWF και CanSIPS συγκλίνουν στο ότι η La Niña θα έχει εξασθενήσει πλήρως έως τις αρχές του καλοκαιριού 2026. Η θέρμανση του τροπικού Ειρηνικού θα ενισχυθεί, οδηγώντας στη διαμόρφωση ενός El Niño που θα σταθεροποιηθεί το φθινόπωρο.

Για την Ευρώπη, αυτό σημαίνει αλλαγές στη θέση και την ένταση του αεροχειμάρρου στον Ατλαντικό, καθώς και αυξημένη πιθανότητα για πιο ενεργό καιρό στη Μεσόγειο κατά τη μετάβαση προς τον χειμώνα.

Χειμώνας 2026/2027: Ο καιρός αλλάζει

Ένα ισχυρό El Niño τείνει να ενισχύει τις χαμηλές πιέσεις στον νότιο Ατλαντικό και να διοχετεύει πολικές ψυχρές αέριες μάζες προς τη νότια και κεντρική Ευρώπη.

Αυτό αυξάνει τις πιθανότητες για ψυχρά επεισόδια και περισσότερες χιονοπτώσεις από τη νότια Βρετανία έως τα Βαλκάνια. Η βόρεια Ευρώπη αναμένεται να παραμείνει πιο ήπια, ενώ η Μεσόγειος θα αποτελέσει πεδίο σύγκρουσης ψυχρών και υγρών αερίων μαζών, ενισχύοντας τα βαρομετρικά συστήματα.

Πηγή: severe-weather.eu