Πρόβλεψη – σοκ: Η Ελλάδα θα δει μεγάλη μείωση στον πληθυσμό της
Μαρία Βασιλείου
«Η πανδημία του Covid-19 λειτουργεί σαν μεγεθυντικός φακός από πολλές απόψεις, δείχνοντας επίσης τον αντίκτυπο και τη σημασία των δημογραφικών αλλαγών και ειδικότερα της γήρανσης» δηλώνει η Ντούμπραβκα Σούιτσα, αντιπρόεδρος για θέματα Δημοκρατίας και Δημογραφίας στην ΕΕ. Στη συνέντευξή της στα «ΝΕΑ» ενόψει της παρουσίασης της Πράσινης Βίβλου για τη γήρανση, η Ντούμπραβκα Σούιτσα επισημαίνει την ανάγκη για την καλύτερη αντιμετώπιση των προκλήσεων, που απορρέουν από τις δημογραφικές αλλαγές στην ΕΕ, και ειδικότερα σε χώρες όπως στην Ελλάδα, οι οποίες εκτιμάται ότι θα δουν γήρανση, αλλά και συρρίκνωση του πληθυσμού. Παράλληλα, η αντιπρόεδρος της Κομισιόν μιλά για τα σχέδια τόνωσης των αγροτικών περιοχών, που θα παρουσιάσει τον Ιούνιο.
«Η Πράσινη Βίβλος για τη γήρανση προσεγγίσει πολιτικές που αφορούν όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής, έναντι των προκλήσεων, αλλά και των ευκαιριών που δημιουργούνται εξαιτίας ενός ολοένα και μεγαλύτερου σε ηλικία πληθυσμού» τονίζει η εκ Κροατίας αξιωματούχος. Επεξηγεί ότι η Βίβλος αυτή καθορίζει την ταχύτητα και την κλίμακα των δημογραφικών αλλαγών, τον αντίκτυπό τους στις πολιτικές, και καλύπτει από την προώθηση υγιεινού τρόπου ζωής και τη διά βίου μάθηση έως την ενίσχυση των συστημάτων υγείας και φροντίδας για την κάλυψη ενός ηλικιωμένου πληθυσμού, ενώ υπογραμμίζει την ανάγκη σωστής ισορροπίας μεταξύ βιώσιμων λύσεων για τα συστήματα πρόνοιας και της ενίσχυσης της αλληλεγγύης μεταξύ των γενεών.
Προκλήσεις
Το ζήτημα ενδιαφέρει ιδιαίτερα την Ελλάδα. «Η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες της ΕΕ για τις οποίες οι εκτιμήσεις προβλέπουν μείωση του πληθυσμού. Αναγνωρίζουμε τις ιδιαίτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζετε» τονίζει. Η Κομισιόν κατατάσσει τη χώρα μας στην ομάδα των κρατών που θα δουν «μεγάλες μειώσεις 21%-27% στον πληθυσμό», εκτιμώντας ότι το 2070 θα κατοικούν στην Ελλάδα μόλις 8,5 εκατ. άνθρωποι, ενώ ο δείκτης εξάρτησης ηλικιωμένων θα είναι 7 προς 10. Η δέσμη των προτάσεων που θα παρουσιάσει η αντιπρόεδρος της Κομισιόν αφορούν την υγιή και ενεργό γήρανση και διά βίου μάθηση, τη μεγαλύτερη ζήτηση για υγειονομική περίθαλψη και μακροχρόνια περίθαλψη, τις αυξανόμενες δυσκολίες στη διατήρηση των συστημάτων κοινωνικής προστασίας καθώς ο πληθυσμός σε ηλικία εργασίας συρρικνώνεται, τους τρόπους ενίσχυσης της παραγωγικότητας και αύξησης της συμμετοχής στην αγορά εργασίας, τη βιωσιμότητα και επάρκεια των συνταξιοδοτικών συστημάτων και πόσο κατάλληλα είναι τα συστήματα κοινωνικής προστασίας για την αντιμετώπιση ενός γηράσκοντος πληθυσμού, καθώς και μοχλούς καινοτομίας και οικονομίας της επονομαζόμενης «ασημένιας οικονομίας» – της οικονομικής δραστηριότητας που παράγεται και σχετίζεται με τις ανάγκες των ενηλίκων άνω των 50 ετών. Κατά την Ντούμπραβκα Σούιτσα οι «δημογραφικές» διαφορές στη μετάδοση του Covid-19, αναφέρει ως παραδείγματα, τους ηλικιωμένους, τη διαφορά στη μετάδοση μεταξύ ανδρών και γυναικών και μεταξύ των πιο πυκνά κατοικημένων περιοχών έναντι των αραιοκατοικημένων, «καθιστούν σαφές ότι οι δημογραφικές εκτιμήσεις παίζουν καθοριστικό ρόλο, καθώς προετοιμάζουμε μια βιώσιμη και ισχυρή ανάκαμψη». Στο πλαίσιο αυτό κρίσιμο ρόλο θα παίξει ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός για την ενίσχυση των αγροτικών περιοχών «οι οποίες επηρεάζονται συχνότερα από τη μείωση του πληθυσμού».
Οπως επεξηγεί, το «μακροπρόθεσμο όραμα για τις αγροτικές περιοχές», που θα παρουσιάσει τον προσεχή Ιούνιο, επιδιώκει να δημιουργήσει μια νέα δυναμική στις περιοχές αυτές. «Να τις καταστήσει ζωντανές, ελκυστικές και δυναμικές, όχι μόνο για τους κατοίκους αλλά και για νεοεισερχόμενους, νέες οικογένειες, επιχειρήσεις, καινοτόμους φορείς, επιχειρηματίες. Το ίδιο ισχύει και για την Ελλάδα, φυσικά, όπου γνωρίζουμε τις ιδιαίτερες εδαφικές προκλήσεις που αφορούν τα νησιά και τις ορεινές περιοχές» επισημαίνει, τονίζοντας τον ρόλο των ευρωπαϊκών πόρων για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση στην προσπάθεια αυτή. Θυμίζει ότι σε αγροτικές περιοχές ζουν περίπου 100 εκατ. Ευρωπαίοι, ενώ καλύπτουν το 45% της ΕΕ.