Қозоғистонда Конституция референдуми бўлиб ўтди
Қозоғистонда 15 март куни янги Конституция лойиҳаси бўйича умуммиллий референдум ўтказилди, расмийлар бу овоз беришни мамлакатнинг келгусидаги сиёсий тараққиёти учун ниҳоятда муҳим деб таърифлади. Ақорда матбуот хизмати хабарига кўра, Президент Қосим-Жомарт Тўқаев Остонадаги Ўқувчилар саройида жойлашган 51-сонли сайлов участкасида овоз берди.
Овоз берганидан сўнг, Тўқаев бу кун мамлакат тақдири учун ҳал қилувчи бўлишини айтди ва таклиф этилаётган Конституцияни тарихий ҳужжат деб атади. Унинг таъкидлашича, янги Асосий қонун фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликлари учун янада кучли кафолатлар яратади, шу билан бирга Қозоғистоннинг ҳудудий яхлитлиги, мустақиллиги ва суверенитетини ҳам ҳимоя қилади. Президент 1995 йили қабул қилинган Конституция мамлакат тараққиётида муҳим роль ўйнаганини қўшимча қилди, бироқ ўзгариб бораётган воқеликларга жавобан янги таҳрир вақти келганини билдирди.
Тўқаев, шунингдек, лойиҳани тайёрлашда фаол иштирок этганини, жумладан муқаддима ва унинг бир қатор ҳуқуқий қоидаларига оид таклифлар киритганини айтди. У янги Конституция Қозоғистоннинг фаровонлиги ва узоқ муддатли келажагига хизмат қилишига ишонч билдирди. Журналистлар билан мулоқоти чоғида бошқа сиёсий масалаларга ҳам тўхталган президент, навбатдаги президент сайлови амалдаги Конституцияга мувофиқ 2029 йили белгиланган муддатда ўтказилишини қайд этди.
Референдум жорий йил 11 февралда имзоланган президент фармони асосида ўтказилмоқда. Сайловчилардан 2026 йил 12 февраль куни оммавий ахборот воситаларида эълон қилинган Конституция лойиҳасини маъқуллаш ёки маъқулламаслик сўралди. Таклиф этилаётган ислоҳот йирик институционал ўзгаришларни назарда тутади, жумладан Қозоғистоннинг амалдаги икки палатали парламенти ўрнига 145 нафар депутатдан иборат бир палатали Қурултойни жорий этиш кўзда тутилган.
Бу овоз бериш Қозоғистондаги жорий йилнинг энг муҳим сиёсий воқеаларидан бири сифатида баҳоланмоқда, чунки у мамлакатнинг конституциявий тизими ва давлат ҳокимияти тузилмасини қайта шакллантириши мумкин. Натижа ҳокимият томонидан сиёсий янгиланиш сари қадам сифатида тақдим этилган бошқарув моделининг Қозоғистон тараққиётининг навбатдаги босқичи учун асосга айланиш-айланмаслигини белгилаб беради.