Лайк учун қоида бузганлар энди қаттиқроқ жаримага тушади

Ижтимоий тармоқларда “лайк” йиғиш, обуначи кўпайтириш деган баҳонада турли кўринишдаги қоидабузарликларни қилиб, устига-устак ҳаммасини видеога олиб интернетга чиқариш ҳолатлари кўпайиб бормоқда. Гўё “контент” учун ҳамма нарса мумкин дегандек. Лекин бу “хайп”нинг оқибати бор.

ЎзА хабарига кўра, айнан шу каби ишларга чек қўйиш мақсадида қонунчиликда янги нормалар тайёрланяпти. Гап "Маъмурий жавобгарлик тўғрисида"ги кодексга қўшимча ва ўзгартиришлар киритиш бўйича қонун лойиҳаси ҳақида кетмоқда. Лойиҳа парламент қуйи палатасидаги сиёсий партиялар фракцияларида муҳокама қилинган ва қизғин баҳсларга сабаб бўлгани айтилмоқда.

Лойиҳанинг асосий ғояси оддий: қоидага тупуриб, жамоат тартибини менсимай, кейин уни тарғиб қилиб юрганларга маъмурий жавобгарлик белгилаш. Яъни, қоидабузарликни “кўргазма” қилиб тарқатиш ҳам ўз-ўзидан жамиятга салбий намуна экани ҳисобга олинади.

Муҳокамаларда алоҳида таъкидланган йўналишлардан бири — телекоммуникация ва Интернетда уятли сўзлар билан сўкиниш, ҳақоратомуз шилқимлик қилиш, одамларнинг шаънини камситиш ва жамоат тартибини бузувчи шунга ўхшаш ҳаракатлар учун маъмурий жавобгарликни кучайтириш. “Миллий тикланиш” демократик партияси фракцияси йиғилишида ҳам шу масала кун тартибига чиққан ва лойиҳа қўллаб-қувватлангани қайд этилган.

Бироқ муҳим жиҳат бор: хабарларда “лайк учун қоида бузилса, аниқ қандай жазо қўлланади” деган саволга ҳозирча тўлиқ ойдинлик киритилмаган. Яъни, қонун лойиҳаси муҳокама босқичида, жазо чораларининг аниқ кўлами кейинроқ маълум бўлиши мумкин.

Хулоса шу: интернетдаги “бир дақиқалик шуҳрат” реал ҳаётда анча қимматга тушиб қолиши эҳтимоли ортяпти. Келажак учун эса битта умидли сигнал бор — жамоат тартибини бузишни “тренд”га айлантириш эмас, маданиятли мулоқотни нормал ҳолатга айлантиришга ҳаракат кетаётгани сезиляпти. Контент керак бўлса ҳам, қонундан тезроқ югуриб бўлмайди.