Ahmet Selim - Seçimler ve demokrasi
On yaşımdayken, 1954'te Millet Partisi'nin Fatih Kıztaşı'ndaki mitingine babamın elini tutarak gitmiştim.
Bölükbaşı, taşın dibindeki bir sandalyede oturuyor; Yusuf Türel kürsüde çok heyecanlı ve öfkeli bir konuşma yapıyordu. 1950'de Mareşal'ın cenaze törenini Saraçhane'de yine babamla izliyordum ve atlı polislerden çok korkmuştum. 1962'de ise daha lisede ilk yazı denemelerini yapmaya başlamıştım. 1970'lerin başlarından beri ise, on yıllar boyunca sürekli yazıyorum. Yâni, yarım asırdan fazladır siyasi aktüalitenin “düşünerek” içindeyim.
Nice seçim tahminleri yaptım ve hiçbirinde de, küçük farklar dışında bir isâbetsizliğe uğramadım. Ama itiraf ederim ki bu defa önemli ölçüde yanıldım. Ben sanıyordum ki, geçen seçimlere yakın bir sonuç doğar. Öyle olmadı. Neden böyle olduğunun sebeplerini bulmak zor değil; fakat o sebeplerin ağırlık derecelerinin seçmen tarafından tesbitinde yanılmışım. İnanıyorum ki bu seçimler üzerinde çok düşünmek ve kapsamlı analizler yapmak gerekir. Lakin benim açımdan henüz vakti değil.
Bizim seçmenimiz, “istikrarın geçici olarak sarsılması”nı yeni bir istikrarı meydana getirecek bir “katalizör-koalisyon” imkanına inandığı zaman göze alır. Bunu göremedi. Bahçeli fevri, CHP mat, Demirtaş kararsız ve baskılar altında. Bu tablodan “yeni bir istikrar” da çıkmaz, yeni bir istikrara yol açacak “katalizör koalisyon” da doğmaz. Seçmen bunu hisseder, siz hangi gösterişli ve soyut analizi yaparsanız yapın. “Beklenen değişimler AK Parti'nin dışında sağlanamaz, bu değişimler yine ancak AK Parti'nin içinde sağlanabilir” kanaatinde olan bir kesim vardı ama benim sandığımdan fazlaymış bunların oranı.
Bu öyle bir seçim ki üzerinde çok düşünmek gerekir. Seçmeni, partilerin manevi (muhafazakâr), milli, liberal (piyasa ekonomisi ve demokrasi) ve bir miktar da sol değerler karşısındaki durumu etkiler. Merkez-Sağ (sol hariç) bunun özel bir terkibidir. Bunlar; DP'dir, AP'dir, ANAP'tır… Bu terkibe “milli-manevi-demokrat” diyebiliriz. MHP, bu terkibe yeterince açık değil; onun için de Merkez-Sağ'dan MHP'ye kayış çok kısıtlı kalıyor. Daha önce MHP'ye kayan oylar, bu yüzden geri döndü. Sertlik-katılık ve esnemezlik gördü ve geri döndü. Kısacası AK Parti'li Merkez Sağ seçmenin gideceği yer yok. CHP'ye isteksizce bir miktar gidebilir ama bu çok sınırlı kalır.
Özetle, “istikrar bir miktar sarsılsın ama yeni bir yapılanmanın ve sonraki bir istikrarın oluşumu için buna katlanma”nın umudu ve seçenekleri verilmedi seçmene. Derinlemesine tahlil, bir tek yazıya sığmaz.
Demokrasiyi iyi anlayalım ve demokratik değerlerin önemini iyi kavrayalım. İdealde, Batı'nın demokratik uygulamaları bile bize yetmemeli ve onları da aşmaya çalışmalıyız. Demokrasinin gelişmesi hiçbir meşru değerin aleyhine değildir; tersini düşünenler artık doğruyu bulmalıdırlar. Özde demokrasiden uzaklaştıkça, önem verdiğiniz meşru değerlerden de uzaklaşırsınız.
Hatâların özündeki dersi alıp, kendisini nisyana gömmek lâzımdır. Menderes'in de Demirel'in de Özal'ın da ciddi hataları vardı ve kendileri de büyük ölçüde bunları itiraf ettiler. Ya alenen, ya da yakınlarına. Bugün o hataları, biliyoruz ama konuşmuyoruz. Yeni bir sayfa açmak, demokrasinin en rasyonel tercihlerinden biridir. Genellikle yapamıyoruz fakat yapmaya çalışmalıyız. Tabii ki bu, ibret almak ve ders çıkarmak zaruretinin ihmaline yol açmamalıdır.
Şu sıralar Ahzap Sûresi'nin 70. âyeti dilime takıldı: “Ey inananlar! Allah'tan korkun ve doğru söz söyleyin.” Doğruyu söyleyip yazmaya çalışırsak, samimiyetle bu gayret içinde olursak, her şey düzelecektir.