Мөлшерлеме 25 пайызға дейін: Қазақстанда салықтар мен төлемдердің бір бөлігін біріктіру ұсынылды
Мәжіліс депутаты Айтуар Қошмамбетов премьер-министр Олжас Бектеновке депутаттық сауал жолдады. Парламент мүшесі салық жүйесіндегі қайшылық салдарынан жұмысшыларды ресми түрде тіркеу экономикалық тұрғыдан тиімсіз болып отырғанын мәлімдеді, - деп хабарлайды Tengrinews.kz.
Депутаттың айтуынша, бүгінде елде қайшылық тудыратын жағдай қалыптасқан: жұмыс беруші еңбек қатынастарын неғұрлым адал ресімдесе, соғұрлым шығынға батады. Қошмамбетов жұмыс берушінің іс жүзінде салық агенті екенін және есептеу ережелері әртүрлі жеті түрлі салық пен төлемді аударуға міндетті екенін еске салды.
"Орташа айлық номиналды жалақы 430 мың теңге болса, оның 146 мың теңгесі төлемдерге кетеді. "Қолға тиетін" жалақыға түсетін салық жүктемесі 41 пайыздан асады", - деді депутат.
Сондай-ақ ол жұмыспен қамтудың түрлі нысандары арасындағы айтарлықтай қайшылыққа тоқталды.
"Табысы бірдей болғанымен, бүгінде жалдамалы жұмысшыға түсетін жүктеме жеке кәсіпкерден 2,5 есе, ал өзін-өзі жұмыспен қамтығандардан 9 есе жоғары", - деді ол.
Қошмамбетовтің пікірінше, мұндай жағдай бейресми жұмыспен қамтудың өсуіне түрткі болады.
"Бейресми жұмыспен қамту қаупі туындайды: мемлекетке салықтар толық түспейді, ал адамдар толыққанды әлеуметтік қорғаусыз және зейнетақысыз қалады".
Депутат салық жүктемесінің құрылымына да назар аударды. Оның сөзінше, бүгінде еңбекке түсетін салық жүктемесі пайда мен дивидендтерге салынған салықтан жоғары: шамамен 25 пайызға қарсы 40 пайыз.
"Бұл экономика үшін пайда табуға қарағанда, жұмыс орындарын ашу қымбатырақ деген тікелей белгі", - деді ол.
Жүктемені азайту үшін депутат еңбекақы төлеу қорынан алынатын барлық салық пен төлемді біріктіруді ұсынды.
"Еңбекақы төлеу қорынан алынатын барлық салық пен төлемді біріктіріп, салық режиміне қарамастан, барлық шағын бизнес субъектілері үшін 20-дан 25 пайызға дейінгі бірыңғай мөлшерлемені белгілеу мүмкіндігін қарастыру қажет", - деп мәлімдеді ол.
Оның айтуынша, мұндай тәсіл әкімшілендіруді жеңілдетіп, жұмыспен қамту саласын көлеңкеден шығаруға мүмкіндік береді.
"Бұл жұмыс беруші үшін әкімшілендіруді айтарлықтай жеңілдетуге, еңбек ресурстарының едәуір бөлігін көлеңкеден шығаруға және зейнетақы, әлеуметтік және медициналық төлемдер базасын кеңейтуге мүмкіндік береді", - деді депутат.
Айтуар Қошмамбетовтің сөзінше, жұмыспен қамтуды ішінара заңдастыру мен мөлшерлемені төмендетудің өзі қосымша миллиардтаған теңге түсім түрінде фискалдық нәтиже беруі мүмкін.
Мәжілісмен өз сауалында үкіметтен еңбекақы төлеу қорынан алынатын барлық салық пен төлемді 20-25 пайыздық мөлшерлемемен бірыңғай төлемге біріктіру мүмкіндігін қарастыруды, "бір терезе" қағидаты бойынша әкімшілендіру жолдарын зерттеуді, сондай-ақ ұсынылып отырған өзгерістерден күтілетін фискалдық, әлеуметтік және зейнетақылық әсердің есебін дайындауды сұрады.