Göller yok oluyor
Yeni yapılan bir araştırma, küresel ısınma ve bilinçsiz su kullanımının dünya için tahmin edilenden çok daha fazla risk taşıdığını ortaya koydu. Perşembe günü Science dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, dünyadaki en büyük göl ve su kaynaklarının yarısından fazlası son 30 yılda ciddi oranda su kaybetti. Dünyadaki her 3 kişiden 1’inin kurumakta olan su kaynaklarının bulunduğu bölgelerde yaşıyor olması, tehlikenin boyutlarını da gözler önüne seriyor.
Yıllık 22 milyar metreküp kayıp
Araştırma, 1992 ila 2020 yılları arasında çekilmiş 250 bin uydu görüntüsü incelenerek gerçekleştirildi. Bilim adamları, sonuçları “çarpıcı” olarak nitelerken, araştırmaya konu olan ve yeryüzündeki su kaynaklarının yüzde 95’ini oluşturan dünyanın en büyük 2 bin gölünün yüzde 53’ünün toplamda yıllık 22 milyar metreküp civarında su kaybettiği tespit edildi. Göller, dünyanın yüzölçümünün yaklaşık yüzde 3’ünü kaplarken, içme suyu, tarım ve enerji için kullanılan yer üstü su kaynaklarının yaklaşık yüzde 90’ını oluşturuyor. Bu bölgeler hayvan ve bitki ekosistemleri içinde hayati neme sahip.
Değişken sebepler
Dünyadaki büyük göllerin kurumasının sebepleri ise değişkenlik gösteriyor. Düzensiz su kullanımı Özbekistan’daki Aral Gölü ve Kaliforniya’daki Salton Gölü’ndeki çekilmenin sebebi olarak gösterilirken, yağmur miktarlarındaki ve akarsulardaki değişim ABD’nin Utah eyaletindeki Büyük Tuz Gölü’ndeki su kaybının temel nedeni. Antarktika’da ise sıcaklık değişimi nedeniyle su kaynakları tehlikede. Araştırmacılar, ABD’nin güneybatısındaki Mead Gölü ve Avrupa ile Asya arasında bulunan Hazar Denizi’nde bilinçsiz kullanım ve kuraklık nedeniyle çok ciddi su kaybı olduğunu tespit etti.
5 il için turuncu 16 il için sarı kodlu uyarı: Toz taşınımı ve kuvvetli yağışlara dikkat