Բաքուն հակված է պահպանել իր ագրեսիվ հռետորաբանությունը, միջազգային հանրությունը պետք է պահանջի իրականացնել իր սպասելիքները․ Ռիչարդ Կիրակոսյան
Տարածաշրջանային հետազոտությունների կենտրոնի ղեկավար, վերլուծաբան Ռիչարդ Կիրակոսյանի խոսքով՝ վերջին մի քանի ամիսներին Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի խաղաղ կարգավորման գործընթացը բավական արագ ընթացք ստացավ:
Նա Tert.am-ի հետ զրույցում նման դիտարկում արեց՝ անդրադառնալով ԼՂ հիմնախնդրի կարգավորման գործընթացի վերջին զարգացումներին, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների՝ տարածաշրջանային այցին:
«Արագացված տեմպերի մասին ակնհայտ դարձավ բոլորովին վերջերս, երբ հունվարի 22-ին Դավոսում տեղի ունեցավ Հայաստանի վարչապետի և Ադրբեջանի նախագահի հանդիպումը, որը երրորդ նման հանդիպումն էր սեպտեմբերից ի վեր»,- ասաց նա:
Ռիչարդ Կիրակոսյանի նկատառմամբ՝ այս մի քանի օրերին` վերջին հանդիպումից գրեթե մեկ ամիս անց, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի միջնորդները տարածաշրջան վերադարձան: Նա հիշատակեց՝ վարչապետի գրասենյակի պաշտոնական հաղորդագրության համաձայն՝ ֆրանսիացի, ռուսաստանցի և ամերիկացի միջնորդները ուրվագծել են բանակցային գործընթացում իրենց հետագա քայլերը և քննարկել «համապատասխան մթնոլորտ» ստեղծելուն ուղղված ճանապարհները՝ ընդգծելով հրադադարի ռեժիմի պահպանման ուղղությամբ ձեռք բերված պայմանավորվածությունների իրականացման կարևորությունը:
«Չնայած ավելի վաղ՝ Փարիզի հանդիպմանն արված համատեղ հայտարարությանը, որում կոչ արվեց «կոնկրետ միջոցներ ձեռնարկել ժողովուրդներին խաղաղության նախապատրաստելու համար», այս ուղղությամբ մեծ փոփոխություն չկա: Ավելին, Ադրբեջանին նայելով՝ հակառակ տպավորությունն է ստեղծվում. Բաքուն հակված է եղել պահպանել Հայաստանին և Արցախին ուղղված իր ագրեսիվ և բացասական հռետորաբանությունը»,- նկատեց նա:
Ռիչարդ Կիրակոսյանը մատնանշեց, որ դա առավել ակնհայտ դարձավ մարդասպան Ռամիլ Սաֆարովին նվիրված «տոնակատարությանը»՝ այն Ադրբեջանցի սպայի, որը 2004 թվականի փետրվարի 19-ին ՆԱՏՕ-ի դասընթացներին մասնակցող հայ սպա Գուրգեն Մարգարյանին քնած ժամանակ կացնահարելու համար ցմահ ազատազրկման էր դատապարտվել Հունգարական դատարանի կողմից:
«Հունգարացիների կողմից նրա հետագա արտահանձնումը ադրբեջանցիներին արագ կերպով վիրավորական ֆարսի վերածվեց, քանի որ դատապարտված մարդասպանը Բաքու ժամանելուն պես Ադրբեջանի ղեկավարության կողմից «հերոսի» փառաբանման արժանացավ»,- ասաց նա:
Սպանության տարեդարձը նշելու և մարդասպանին որպես հերոս ողջունելու փաստից, ըստ վերլուծաբանի, մեծ հաշվով պարզ է դարձնում, որ Ադրբեջանը «նախապատրաստվելու» և իր հասարակությանը չթունավորելու համար դեռևս անելու շատ գործ ունի:
«Ինչ վերաբերում է վստահության մեխանիզմների ուժեղացման վերաբերյալ խոստումներին, այստեղ որոշակի հավելյալ խնդիրներ կան: Նախ, Ադրբեջանի կողմից նախկինում տրված խոստումները զուգահեռ են ստեղծում սեփական պարտավորությունների չկատարման պատմության հետ: Խոստումները չեն պահվել նախկինում. Բաքուն չի կատարել վերջին տարիներին տված իր խոստումները: Իսկ դա նշանակում է, որ միջազգային հանրությանը հարկավոր է պահանջել, որ Բաքվի իշխանություններն իրականացնեն վստահության մեխանիզմների ստեղծման հետ կապված իրենց սպասելիքները: Երկրորդը՝ վստահության մեխանիզմների ստեղծմանն ուղղված աջակցությունը, պետք է բոլոր կողմերին ներառի հակամարտության, և Ղարաբաղը ևս պետք է լինի ներկա և ներկայացված: Վստահության մեխանիզմների ստեղծման գործում չկա որևէ այլ ճանապարհ չկա»,- ասաց նա:
Վերջապես, ըստ Ռիչարդ Կիրակոսյանի, միջազգային հանրությանը հարկավոր է ընդլայնել իր լսարանը, ապահովել քաղաքացիական հասարակության ավելի մեծ ներգրավվածություն և կիսել խաղաղ բանակցությունների կարգավիճակի վերաբերյալ տեղեկատվությունը:
«Բայց հարկավոր է նաև չպարտադրել քաղաքականության որևէ դիրքորոշում: Հակամարտությունը կարող է լուծվել միայն կողմերի ջանքերով, և անկախ իրենց կարևորությունից և օգտակարությունից՝ միջազգային հանրության աջակցությունը և միջնորդությունը խնդրի միակ լուծումը չեն»,- ասաց նա: